گاستروکتومی یا عمل سرطان معده، که در گروه عمل سرطان های گوارشی قرار می‌گیرد، آخرین گزینه پزشکان برای درمان این بیماری است. در عمل سرطان معده، بخشی یا تمام معده که درگیر سرطان شده را از بدن خارج می‌کنند. پروسه این عمل بدین صورت است که، 5 روز تا یک هفته بعد از عمل در بیمارستان بستری بوده و کادر درمانی در این مدت اطمینان حاصل خواهد کرد که، با رژیم غذایی درست مشکلات بعد از عمل را کنترل خواهد کرد.

بعد از مرخص شدن، باید تمرکز خود را روی رعایت رژیم غذایی و نحوه غذا خوردن بگذارید، تا از هرگونه مشکل جلوگیری کنید.

آنچه در این مقاله میخوانید:

دو مشکل اصلی که معمولا بیماران را بعد از جراحی درگیر می‌کند، سیر شدن سریع و سندروم دامپینگ است.  در رابطه با احساس سیری، باید گفت که بعد از برداشتن بخشی یا کل معده، خیلی زود احساس سیری کرده و غذا خوردن را کنار می‌گذارید.

سندروم دامپینگ کمی پیچیده‌تر است! در این سندروم، غذایی که می‌خورید خیلی زودتر از موعد، از بدن دفع می‌شود. یعنی با این هضم سریع، بدن شما فرصت کافی برای جذب ویتامین‌ها و املاح را نخواهد داشت.

اما چطور باید از بروز این مشکلات جلوگیری کرد؟ در این مقاله به بررسی مشکلات راه‌های برطرف کردن آنها و رژیمی که باید بعد از جراحی رعایت کنید، خواهیم پرداخت.

عمل سرطان معده و سندروم دامپینگ

سندروم دامپینگ، به دو گروه زودرس و دیررس تقسیم می‌شود و علائم اولیه‌ای چون سرخی صورت، عرق کردن، تهوع و خستگی را خواهد داشت.

در صورت ادامه دار شدن مشکلات، سندروم دامپینگ در نهایت منجر به کاهش قند خون، افزایش انسولین، ضعف و در مواردی بسیار خاص باعث غش می‌شود.

برای رفع مشکلاتی از این دست، که به خاطر سندرم دامپینگ ایجاد می‌شوند، باید رژیم غذایی که پزشک متخصص شما برایتان آماده می‌کند را به صورت کامل اجرا و از مصرف غذاها یا نوشیدنی‌هایی که علائم سندروم دامپینگ را در شما ایجاد می‌کنند، خودداری کنید.

رژیم غذایی در بیماران سرطان معده
رژیم غذایی در بیماران سرطان معده، باید به درستی رعایت شود تا به احساس سیری و سندرم دامپینگ منجر نشود

سبک زندگی بعد از عمل سرطان معده

اینکه به شما بگوییم با رعایت کردن رژیم غذایی درست به تنهایی و در مدت کوتاهی، همه چیز به حالت عادی خود بر می‌گردد؛ درست نیست!

برای خلاص شدن از شر مشکلات بعد از عمل، باید سبک زندگی خود را به طور کامل تغییر و به شرایط جدید عادت کنید. برای این کار رعایت رژیم غذایی به تنهایی جوابگو نیست و باید موارد زیر را رعایت کنید:

  • سیگار کشیدن را ترک کنید. استفاده از سیگار می‌تواند مشکلات زیادی را برای معده و غدد لنفاوی ایجاد کند. معده شما به طور عادی بعد از جراحی دچار التهاب شده می‌شود، پس دیگر لازم نیست با سیگار کسیدن به آن دامن بزنید.
  • خطر ابتلا به عفونت را تا جای ممکن کاهش دهید. سرطان به طور کلی سیستم ایمنی بدن را تضعیف می‌کند. پس بعد از عمل سرطان معده به مواردی مثل مصرف مواد ضد عفونی شده دقت کنید.
  • منظم ورزش کنید. بعد از عمل سرطان معده، نمی‌توانید ورز‌ش‌های سنگین انجام دهید. چرا که بدن شما ضعیف بوده و می‌تواند منجر به خونریزی داخلی شود. برنامه ورزشی شما بعد از جراحی باید در بازه‌های کوچک و متشکل از ورزش‌های سبک باشد.
  • استراحت را فراموش نکنید! وقتی خسته می‌شوید، کار را رها کرده و استراحت کنید. از بلند کردن اجسام سنگین نیز تا جای ممکن پرهیز کنید.

رژیم غذایی، بعد از عمل سرطان معده

یکی از مهم‌ترین مواردی که بعد از جراحی باید به آن دقت کنید، رژیم غذایی مناسب است. با توجه به اینکه نمی‌توانید غذای زیادی مصرف کنید، باید غذاهایی را در رژیم خود بگذارید که بتواند نیازهای شما را تامین کند. برای درک بهتر این موضوع می‌توانید، مقاله چه غذاهایی برای سرطان معده مفید است را مطالعه کنید.

  • وعده‌های غذایی خود را بیشتر و کوچک‌تر کنید. به جای اینکه طبق معمول سه وعده غذایی در روز داشته باشید و در مدت زمان کوتاهی، حجم زیادی از غذا را وارد بدن خود کنید؛ سعی کنید از وعده‌های کوچک با تعداد بالا استفاده کنید. این کار به معده شما کمک می‌کند تا بتواند املاح و مواد مورد نیاز خود را جذب کند و دچار ضعف نشود.
  • تا می‌توانید، مایعات مصرف کنید. نوشیدن 8 تا 10 لیوان آب در روز، باید همیشه در برنامه روزانه شما وجود داشته باشد. دقت کنید که مصرف این میزان از آب نباید به هنگام غذا خوردن باشد چرا که دستگاه گوارش را دچار مشکل می‌کند. همچنین باید مطمئن شوید که مصرف نوشیدنی‌های گاز دار را تا جای ممکن، کاهش داده‌اید.
  • مصرف شکرها و شیرینی‌جات را تا جای ممکم کاهش و برای مقدار استفاده از شکرها، حتما با پزشک خود مشورت کنید.
  • تمرکز رژیم غذایی خود را روی موادی بگذارید که حجم کم، اما کالری زیادی دارند. این کار از احساس سیری کاذب جلوگیری می‌کند و انرژی مورد نیاز بدن را تامین می‌کند.
  • زیاد از فیبرها استفاده نکنید! فیبرها به سیر کردن و پر کردن معده معروف هستند. مصرف بیش از حد آنها ممکن است باعث سیری کاذب و ناراحتی شما شود.
تغذیه بعد از جراحی سرطان معده
در تغذیه بعد از جراحی سرطان معده، بهتر است وعده‌های غذایی را بیشتر و در عین حال سبک کنید

چطور بعد از عمل سرطان معده، وزن اضافه کنیم؟

یکی دیگر از مشکلاتی که خیلی افراد بعد از جراحی، تجربه می‌کنند؛ کاهش وزن شدید است. باید دقت کنید که جراحی گاستروکتومی می‌تواند باعث ایجاد حساسیت‌هایی از جمله حساسیت نسبت به لاکتوز (قند موجود در لبنیات) یا حتی قندها و شیرینی‌جات معمولی شود.

پس اضافه کردن وزن یا ثابت نگه داشتن وزن کار ساده‌ای نیست و باید با دقت و آرامش آن را پیش ببرید. مسئله دیگر در رابطه با کاهش وزن ناگهانی شما، تحلیل رفتن عضلات بدن است. پس برای اضافه کردن وزن، نه تنها باید رژیم مغذی برای خود انتخاب کنید، بلکه برنامه ورزشی مناسبی هم داشته باشید. رعایت کردن نکات زیر می‌تواند به شما در جهت افزایش وزن، کمک کند:

  • از موادی چون کره بادام زمینی استفاده کنید، این مواد مشکلی در دستگاه گوارش ایجاد نکرده و کالری غذایی بسیار بالایی دارند.
  • از سوپ‌ها و اسموتی‌ها استفاده کنید. سوپ‌ها و اسموتی‌ها می‌توانند مواد مغذی که بدن نیاز دارد را بدون ایجاد هیچ مشکلی در سیستم گوارش، تامین کنند.
  • دقت کنید که بدن شما علاوه بر چربی، به پروتئین و مواد مغذی برای اضافه کردن و ثابت نگه داشتن وزن نیاز دارد. چرا که عضله‌ها نیز بخش مهمی از وزن کلی ما را تشکیل میدهند.
  • اگر با مصرف لاکتوز مشکلی نداشتید، سعی کنید در دستورهای پخت غذا، شیر را جایگزین آب کنید.

نکات نهایی درباره زندگی شما پس از عمل سرطان معده

بعد از عمل سرطان معده، خیلی چیزها در زندگی شما تغییر می‌کند. ممکن است نسبت به شکر، لبنیات و خیلی از مواد غذایی دیگر حساسیت پیدا کنید. علاوه بر اینها بدن شما به علت عادت نداشتن به شرایط جدید، ممکن است مشکلاتی را از جمله سندروم دامپینگ یا سیری کاذب را تجربه کند. در چنین موقعیتی تنها راه شما تغییر سبک زندگی و داشتن رژیم غذایی است که بتواند به صورت همزمان با تامیین کردن انرژی و مواد مغذی مورد نیاز بدن شما، دستگاه گوارش شما را اذیت نکند.