آنچه در این مقاله میخوانید:

عمل کیسه صفرا چیست؟

عمل کیسه صفرا یا همان کوله سیستکتومی یک روش استاندارد برای درمان سنگ کیسه صفرا است. کیسه صفرا اندام کوچکی است که بخشی از دستگاه گوارش را تشکیل می ‎دهد. این کیسه محل نگهداری صفرا است که در کبد تولید می شود. با این حال با خارج کردن این عضو از بدن مشکلی برای بدن ایجاد نمیکند.

چرا بعد از عمل کیسه صفرا همچنان درد دارم؟

پس از عمل کیسه صفرا ممکن است فرد با درد شکم و یا قفسه سینه مواجه شوند که عمدتا ناشی از عوارض عمل است. این درد می تواند مربوط به آسیب های جراحی، ناحیه داخلی و خارجی مجرای صفراوی باشد. آسیب های مربوط در حین عمل به دلیل آسیبی است که به بافت های مجاور وارد می شود.

برای مثال ممکن است ابزارهای پزشکی باعث آسیب به روده، رگ های خونی و کبد شوند. بروز این آسیب‎ ها بسیار نادر است، اما در هر حال به عنوان عوارض پس از عمل جراحی کیسه صفرا مطرح می شوند.

درد در ناحیه خارجی مجرای صفراوی می تواند در اثر بروز عفونت های ویروسی باشد. برای بررسی دردهای داخلی، از روش های بالینی و رادیولوژیک استفاده خواهد شد.

نکته مهم در همه این موارد این است که درد بعد از عمل کیسه صفرا، مداوم بوده و روند صعودی دارد. به همین دلیل به بیماران توصیه می شود، با بروز عوارض و تشدید درد حتما با پزشک مشورت نمایند.

در بسیاری از موارد این درد مربوط به این بیماری نیست و با دردهای شایع پس از جراحی اشتباه گرفته می شود.

شایع ترین درد بعد از عمل جراحی صفرا، مربوط به شکم است.

این امر به دلیل تغییری است که در دستگاه گوارش بوجود آمده است. به دلیل اینکه مایع صفرا به طور مستقیم وارد روده می شود، بدن با اختلالات هاضمه مواجه خواهد شد. به همین دلیل بیمار از وجود درد در ناحیه شکمی رنج می برد.

چرا بعد از عمل کیسه صفرا همچنان درد دارم؟
چرا بعد از عمل کیسه صفرا همچنان درد دارم؟

البته این درد موقتی است و با گذشت زمان بهبود پیدا خواهد کرد. چنانچه احساس می کنید، بر میزان درد افزوده می شود و در عین حال با علائمی مانند تب، حالت تهوع و استفراغ مواجه هستید، حتما با متخصص جراحی عمومی تماس کرده و سریعا به کلینیک درمانی مراجعه کنید. وجود تب و حالت تهوع می تواند نشانه ای از بروز عفونت باشد.

بطور خلاصه برای علت درد میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

علت درد بعد از عمل کیسه صفرا

  • درد ناشی از نشت مایع صفراوی
  • درد کولیک یا دردهای حاد شکمی
  • سنگ های باقیمانده در مجرای صفراوی
  • درد ناشی از عمل جراحی

درد کولیک یا دردهای حاد شکمی

منظور از درد کولیک، همان دردهای حاد شکمی است. بسیاری از بیماران پس از برداشت کیسه صفرا، در ناحیه پانکراس با اینگونه از دردها مواجه خواهند شد. ممکن است بیمار دردها را به صورت درد شکمی توصیف نماید. در حال این عارضه جای نگرانی نداشته و به مرور زمان از شدت آن کاسته خواهد شد.

بازه زمانی درد کولیک دو ماه در نظر گرفته شده است. البته درد به صورت مداوم وجود نخواهد داشت و هرچه از زمان جراحی می گذرد، از حملات و شدت آن کاسته خواهد شد.  بر اساس تحقیقات، حدود ۱۵ درصد از بیماران این درد را تجربه خواهند کرد. بطور خاص نمی توان گفت ریسک بروز این درد در چه کسانی بیشتر است.

درد ناشی از باقیمانده سنگ های صفراوی

سنگ های صفراوی باقی مانده در مجرای صفراوی می تواند باعث بروز درد در این ناحیه شوند. گاهی اوقات همه سنگ ها به طور کامل از بدن خارج نخواهند شد. سنگ های باقی مانده باعث ایجاد انسداد در مجرای صفراوی شده و سبب بروز اختلال در گوارش می شوند. در این حالت بیمار با درد و تب مواجه خواهد شد. بروز تب می تواند نشانه ای از عفونت باشد.

درد ناشی از نشت مایع صفراوی

گاهی اوقات امکان دارد تا در حین عمل جراحی و برداشت کیسه صفرا، مجاری صفراوی نیز آسیب ببیند. در این صورت، مایع صفراوی به سمت حفره شکمی نشت خواهد کرد. این امر سبب ایجاد دردهای شکمی خواهد شد. چنانچه این مشکل در طی جراحی تشخیص داده شود، جراح اقدام به ترمیم مجاری خواهد کرد.

در غیر این صورت ممکن است بیمار به جراحی مجدد نیاز داشته باشد. البته در این حالت ابتدا تخلیه مایع صفراوی بدون جراحی مورد بررسی قرار خواهد گرفت. دردهای کیسه صفراوی زمانی هشدار دهنده هستند که بیمار با علائمی دیگری مانند تب، سستی، حالت تهوع و استفراغ مواجه شود.

همچنین باید به مشترک بودن این علائم با سایر بیماری های دیگر نیز دقت نمود. برای مثال ممکن است بیمار به مشکلات سوء هاضمه  مبتلا باشد. در این صورت با تشخیص اشتباه و خارج کردن کیسه صفرا، بیمار با علائم و درد بیشتری مواجه خواهد شد.

به همین دلیل به پزشکان توصیه میشود تا قبل از جراحی کیسه صفرا حتما بیماری و علائم آن را به دقت مورد بررسی قرار دهند. برای این منظور لازم است ابتدا بیماری زمینه ای درمان شود و در ادامه به بررسی کیسه صفرا و اختلالات مربوط به آن پرداخته شود.

درد ناشی از عمل جراحی

برخی از دردهای عمل کیسه صفرا به طور مستقیم به بیماری مربوط نیست. فرآیند جراحی شامل بیهوشی، ایجاد برش بر روی بدن، خارج کردن بافت آسیب دیده و بستن محل زخم است.

هر کدام از این مراحل خود باعث ایجاد عوارض در بدن بیمار خواهند شد. برای مثال بسیاری از افراد بعد از جراحی کیسه صفرا، از وجود درد در ناحیه شانه ها شکایت داشته اند. این درد ناشی از داروهایی است که برای بیهوشی عمومی استفاده می شود.

در موارد بسیار نادر، ممکن است بدن به داروهای بیهوشی، واکنش شدید نشان دهد، در این حالت احتمال مرگ بیمار وجود خواهد داشت.

همچنین محل برش جراحی به طور طبیعی درد خواهد داشت. در برخی موارد، بیمار در ناحیه برش با عفونت مواجه می شود، در این صورت علاوه بر درد، با ترشح چرک از محل بریدگی، تب، حالت تهوع و استفراغ مواجه خواهد شد. برای درمان از آنتی بیوتیک استفاده خواهد شد.

علت درد بعد از عمل کیسه صفرا
علت درد بعد از عمل کیسه صفرا

آیا علت درد بعد از عمل کیسه صفرا٬ سندرم کوله سیستکتومی است؟

گاهی اوقات، پس از عمل ، بیمار همچنان با علائم قبلی بیماری مواجه است. در این شرایط گفته می شود بیمار به سندرم کوله سیستکتومی مبتلا شده است. از این سندروم نیز به عنوان یکی از دلایل درد بعد از عمل کیسه صفرا یاد می شود.

از جمله علائم سندرم کوله سیستکتومی

  • سوء هاضمه
  • اسهال
  • زردی چشم و پوست (زردی)
  • درجه حرارت بالا (تب) ۳۸ درجه یا بالاتر

تصور می شود این امر  ناشی از نشت صفرا به مناطقی مانند معده یا سنگ صفرا در مجاری صفراوی باشد. در اکثر موارد علائم خفیف و کوتاه مدت است، اما درد برای عده ای می تواند مداوم باشد.

منبع:
Gallbladder Surgery Complications

دکتر بهزاد نعمتی هنر | متخصص جراحی اسلیو معده و بای پس معده