آنچه در این مقاله میخوانید:

غده تیروئید چیست؟

غده تیروئید٬ غده کوچک پروانه ای شکلی است که در جلوی مهره های پایین گردن و در ابتدای مهره پشتی قرار دارد. غده تیروئید مسوول تنظیم برخی از عملکردهای بدن مانند سوخت و ساز بدن است. کم کاری و پرکاری همین غده است که منجر به لاغری بیش از حد یا چاقی افراد میشود.

سرطان تیروئید چیست؟

سرطان تیروئید٬ به رشد بی‌رویه سلول‌ها در ناحیه تیروئید گفته میشود. به این معنی که سلول‌ها داخل غده تیروئید شروع به رشد می‌کنند و به سرعت تقسیم می‌شوند. بدین ترتیب تومورهایی سرطانی در بافت تیروئید ایجاد می‌شود.

ابتدا پزشکان پس از گذراندن مراحل تشخیصی بیماری٬ تعیین میکنند که فرد دچار ندول تیروئید است یا سرطان تیروئید. اگر تشخیص ندول باشد٬ شاید یک راه درمان٬ جراحی ندول تیروئید باشد.

اگر تشخیص سرطان باشد٬ بررسی میکنند که آیا بیماری به جاهای دیگر شیوع پیدا کرده است یا خیر و اگر شیوع پیدا کرده باشد این شیوع تا چه حد بوده است. به این فرآیند استیج گفته می‌شود.

پزشکان هنگام صحبت با بیماران در خصوص این بیماری توضیحات تکمیلی بیشتری به افراد میدهند و در مورد استیج‌های سرطانی صحبت می‌کنند. سرطان‌های تیروئید از استیج اول تا چهارم متغیر بوده و هر یک دارای علائم و نشانه‌های مخصوص به خود است.

به عنوان یک قاعده اصلی هرچه این استیج کمتر باشد شیوع سرطان در فرد کمتر دیده می‌شود و هر چه تعداد استیج بالاتر باشد این امر به معنای سرطان گسترش یافته است. اگرچه تجربه سرطان هر فرد منحصر به فرد بوده اما استیج سرطان‌های مشابه دارای علائمی یکسان بوده و به یک روش نیز درمان می‌شوند.

استیج سرطان چگونه تعیین می‌شود؟

سیستم تشخیص استیج که اغلب برای سرطان تیروئید مورد استفاده قرار می‌گیرد سیستم TNM نام دارد که بر اساس ۳ قطعه کلیدی از اطلاعات ساخته شده است:

اندازه تومور (T):

این بخش اندازه تومور اولیه را توصیف می‌کند، اینکه سرطان چقدر پیشرفت کرده و یا اینکه آیا به ساختارهای مجاور آسیب وارد شده است یا خیر؟

گسترش به غدد لنفاوی مجاور (N):

این گره نشان می‌دهد که آیا سلول‌های سرطانی تیروئید به غدد لنفاوی مجاور سرایت کرده‌ است یا خیر؟

شیوع به اندام‌های دیگر(M):

این بخش به اینكه آیا سرطان در اندام‌های دیگر مانند ریه‌ها یا کبد گسترش یافته است یا خیر اشاره دارد.

طبقه بندی استیج سرطان تیروئید

اولین مرحله در تشخیص سرطان تیروئید با شناخت پیشرفت بیماری آغاز می‌شود. تشخیص سرطان تیروئید یکی از مهم‌ترین عوامل در ارزیابی گزینه‌های درمانی به شمار می‎رود. پزشکان سرطان از انواع تست‌های تشخیصی به جهت ارزیابی سرطان تیروئید و یک برنامه درمانی استفاده می‌کنند.

اگر سرطان به تازگی تشخیص داده شده باشد آسیب شناسی بر روی فرد انجام می‌شود تا تأیید شود که در چه استیج و مرحله‌ای قرار دارد و سپس یک برنامه درمانی شخصی برای فرد تهیه می‌شود. اگر سرطان عود کرده باشد آزمایش‌های جامع‌تری انجام خواهد شد و یک روش درمانی متناسب با بیمار مشخص می‌شود.

مراحل مختلف سرطان تیروئید
۴ استیج سرطان تیروئید

سیستم طبقه بندی استیج سرطان تیروئید برای بیماران مسن‌تر با تومورهای افتراقی و برای مبتلایان به سرطان تیروئید مدولاری بسیار شبیه است. در هنگام طبقه بندی سرطان‌های مدولاری سن مورد توجه قرار نمی‌گیرد.

استیج ۱ سرطان تیروئید:

در این استیج تومور ۲ سانتی متر یا کوچک‌تر بوده و در خارج از تیروئید رشد نکرده و در این صورت به غدد لنفاوی مجاور گسترش نیافته است.

استیج ۲ سرطان تیروئید:

این استیج سرطان یکی از معیارهای زیر را در بردارد

  • قطر تومور اولیه بین ۲ تا ۴ سانتی متر است. هیچ سلول سرطانی در غدد لنفاوی منطقه‌ای یا نقاط دیگر بدن وجود ندارد.
  • تومور اولیه از قطر ۴ سانتی متر بزرگ‌تر است یا در خارج از غده تیروئید شروع به رشد می‌کند. در این بخش هیچ نوع سرطان مدولاری تیروئید در غدد لنفاوی یا سایر قسمت‌های بدن مشاهده نشده است.

استیج ۳ سرطان تیروئید:

این استیج سرطان یکی از معیارهای زیر را در بردارد:

  • تومور اولیه بزرگ‌تر از ۴ سانتی متر بوده و یا در خارج از تیروئید رشد کرده است اما به گره‌های لنفاوی مجاور و یا فراتر از آن در سرطان‌های تمایز یافته گسترش نیافته است.
  • تومور می‌تواند به هر اندازه‌ای باشد و در خارج از تیروئید در حال رشد باشد و به گره‌های لنفاوی در گردن گسترش یابد اما بافت‌های مجاور را در بر نگیرد.

استیج ۴ سرطان تیروئید:

این استیج پیشرفته‌ترین استیج سرطان تیروئید بوده و بسته به قسمتی که سرطان گسترش یافته تقسیم می‌شود:

مرحله IVA: سرطان در این مرحله فراتر از غده تیروئید بوده و ممکن است در بافت مجاور گسترش یافته باشد و یا ممکن است به گره‌های لنفاوی در گردن و قفسه سینه فوقانی گسترش یافته باشد اما به نقاط دیگر نرسد.

مرحله IVB: تومور اولیه به ستون فقرات یا رگ‌های خونی بزرگ در مجاورت افزایش یافته است. در این استیج از سرطان تیروئید ممکن است بیماری در غدد لنفاوی شیوع داشته باشد یا نداشته باشد اما به نقاط دیگر نرسد.

مرحله IVC: در این استیج سلول‌های سرطانی تیروئید متاستاز شده و به نقاط دیگر گسترش یافته است.

استیج ۴ سرطان آنوپلاستیک تیروئید:

سرطان‌های تیروئید آنوپلاستیک یا تمایز نیافته نسبت به زیرگروه‌های دیگر بسیار تهاجمی‌تر هستند و شامل تمامی استیج‌های مرحله چهارم هستند:

مرحله IVA: تومور اصلی در غده تیروئید موجود بوده هر چند ممکن است در غدد لنفاوی مجاور گسترش یافته باشد یا نباشد. در این استیج سرطان به اندام‌های دیگر سرایت نمی‌کند.

مرحله IVB: تومور در خارج از غده تیروئید گسترش یافته و سلول‌های سرطانی ممکن است در غدد لنفاوی منطقه یافت شده باشد یا نباشد اما به نقاط دیگر نرسد.

مرحله IVC: سلول‌های سرطانی در خارج از غده تیروئید به قسمت‌های دیگر بدن گسترش یافته است.

سرطان تیروئید در بیماران جوان‌تر از ۴۵ سال به چه صورت است؟

پیش آگاهی بیماران زیر ۴۵ سال از سرطان پاپیلری یا فولیکولی تیروئید خوب است. سیستم استیج‌های سرطان تیروئید این اطلاعات را در نظر می‌گیرد و این سرطان‌ها را صرفاً بر اساس اینکه آیا به اندام‌های دیگر نیز گسترش یافته‌اند به دو گروه طبقه بندی می‌کنند:

مرحله اول: تومور اولیه می‌تواند به هر اندازه‌ای باشد و سرطان نیز ممکن است در غدد لنفاوی گسترش پیدا کرده یا نکند. در این مرحله بخش‌های مجاور در بدن تحت تأثیر قرار نمی‌گیرند و در این صورت آسیبی هم متحمل نمی‌شوند.

مرحله دوم: در این استیج تومور اولیه می‌تواند به هر اندازه‌ای باشد و سرطان نیز ممکن است در غدد لنفاوی گسترش پیدا کرده یا نکند اما سلول‌های سرطانی در نواحی دیگر بدن گسترش پیدا می‌کنند.
سرطان مکرر تیروئید

سرطان مکرر تیروئید چیست؟

حتی پس از درمان سرطان تیروئید امکان بازگشت سرطان اولیه وجود دارد که در این صورت به این بیماری، بیماری مکرر گفته می‌شود. سرطان مکرر تیروئید ممکن است سال‌ها پس از اتمام درمان اولیه بیماری رخ دهد.
سرطان مکرر تیروئید به طور معمول در ناحیه گردن مانند غدد لنفاوی رخ می‌دهد که به این حالت عود منطقه‌ای گفته می‌شود. برخی از بیماران متاستازهای سرطانی را در اندام‌های دیگر تجربه می‌کنند که در مناطق دیگر بدن گسترش می‌یابد. عود مجدد سرطان تیروئید به طور معمول در استخوان‌ها و ریه‌ها ایجاد می‌شود.

سخن آخر:

تعیین استیج سرطان مشخص میکند که چه میزان سرطان در بدن وجود دارد و پزشک متوجه شود سرطان تا چه اندازه جدی بوده و بهترین راه درمان آن چیست. معمولا یکی از راه های درمان جراحی سرطان تیروئید است.

برگرفته از:

Thyroid Cancer
Thyroid Cancer Stages

دکتر بهزاد نعمتی هنر | متخصص جراحی اسلیو معده و بای پس معده